berdasheva (berdasheva) wrote,
berdasheva
berdasheva

Этноансамбль «Kajahuš»/Illanistujaiset tärkeänä tutustumiskohteena (RUS|FIN)

Этноансамбль «Kajahuš»

Сейчас молодежь знакомится в сети, а раньше надо было собраться, принарядиться и топать снимать "фатеру". Парни за съем избы платили деньгами, а девки пирогами. В Петрозаводске этноансамбль «Kajahuš» наглядно показал досюльную вечеринку. Молодежные посиделки раньше назывались бесёдами, где играли, общались, веселились, да парочку себе присматривали.


Ансамбль «Kajahuš». 2016

Молодёжный фольклорно-этнографический ансамбль «Kajahuš», организовавшийся совсем недавно, изучил и представил зрителям северо-карельскую бесёду середины XIX века. Бесёда северных карелов еще никогда не была объектом такого детального изучения и реконструкции. «Более 60 часов ушло только на написание сценария», - рассказывает о проделанной работе Яна Лорви. Вместе с Сантрой Соловьевой Яна создала ансамбль месяца 2 назад, но к этому девушки пришли не сразу.

В прошлом году они написали проект для Летнего Университета музея Кижи. По проекту было сделано немало: расшифровали записи из фонограммархива консерватории, записанные в Вокнаволоке, провели турнир по игре кююккя, выступили с концертом в деревне Ямка. Параллельно занимались в различных фольклорно-этнографических ансамблях: Oma pajo, Toive, Фольклорно-этнографическом ансамбле музея-заповедника Кижи, Академическом хоре ПетрГУ и других. Позже возникло желание делать что-то свое – так появился молодежный этноансамбль «Kajahuš». Организаторы говорят, что хотели бы заниматься чистой реконструкцией, воссоздавая историю прошлого, собирая знания по крупицам.


И.К.Инха, 1894г: "Игры начинаются с игры "Käsikisa", которая всегда непродолжительна и приглашают на нее девушки. Пары встают в длинный ряд, девушка и парень всегда друг напротив друга. По очереди парень потягивает то одну, то другую руку девушки, и вверх, и вниз, пожимая. Других манипуляций нет в этой простой игре, и это не длится долго; это игра предваряющая следующие игры".


Сейчас в ансамбле уже около 12 человек. Наметился основной состав, но есть и те, кто приходит и пробует свои силы, а потом пропадает. Появилась возможность проводить постоянные репетиции в Финно-угорской школе им. Элиаса Лённрота. Ансамбль поддерживает Союз карельского народа. А первое выступление прошло в Центре национальных культур. Как и в любом деле все держится на энтузиастах, и Слава Богу Вселенная помогает претворить благие намерения в жизнь.


Игра "Käsikisa", реконструкция ансамбля «Kajahuš». Фото Натальи Денисовой. 2016 г.

Участники ансамбля тоже подобрались вовсе неслучайные. Почти все студенты или выпускники кафедры Прибалтийско-финской филологии и культуры. И, пожалуй, о каждом можно было бы написать отдельную статью.


Девушки из ансамбля «Kajahuš». Катя Островская и Таня Макарова. Фото Якова Симанова. 2016

После пилотного выступления появились и первые предложения участвовать на разных площадках республики. Например, в феврале ансамбль уже ждут в городе Сортавала. А летом хорошо бы показать публике северо-карельскую беседу там, где когда-то она и жила, в деревне. И Вокнаволок для этого был бы самой волшебной декорацией.




-----------------------------------------------------------------

Illanistujaiset tärkeänä tutustumiskohteena

Nyt nuoret tutustuvat toisiinsa verkossa, mutta vanhoina aikoina nuorten piti kokoontua, kaunistautua ja mennä vuokraamaan tupa. Pojat maksoivat pirtin vuokrasta
rahaa ja tytöt tekivät piirakoita. Petroskoissa toimiva Kajahuš-folkiyhtye esitti hiljattain, miltä sellaiset illanistujaiset näyttivät. Istujaisissa nuoret tutustuivat toisiinsa, leikkivät, keskustelivat, huvittelivat ja valitsivat parinsa.

Ансамбль «Kajahuš». 2016

Nuori Kajahuš-yhtye tutki ja näytti sitten katsojille 1900-luvun vienankarjalaisia illatsuja. Koskaan aiemmin illatsuja ei ollut tutkittu niin tarkasti, eikä niitä rekonstruoitu. Jana Lorvi kertoi, että illanistujaisten ohjelman valmistamiseen meni yli 60 tuntia. Jana Lorvi ja Santra Solovjova perustivat yhtyeen kaksi kuukautta sitten.

Viime vuonna opiskelijat laativat hankkeen, jossa he pyrkivät edistämään Kižimuseon kesäyliopistoa. Hankkeessa tehtiin paljon: tytöt litteroivat konservatorion äänitearkiston Vuokkiniemessä tehtyjä äänitteitä, järjestivät kyykkäkilpailut ja pitivät konsertin Karhumäen piirin Jamkan kylässä.

Opiskelijat ovat käyneet myös säännöllisesti Oma pajo-kuoron, Toive-kansanmusiikkiyhtyeen, Kiži -museon yhtyeen ja Petroskoin valtionyliopiston Kuolan haaraosaston akateemisen kuoron harjoituksissa. Sitten heidän teki mieli perustaa oma yhtye. Näin on syntynyt Kajahuš-yhtye. Järjestäjät selittävät, että he haluaisivat kiinnittää erityistä huomiota rekonstruktioon. ”Rekonstruoimme mennyttä historiaa kokoamalla historian murusia.”

2.jpg
I.K.Inha, 1894: "Kisat tavallisesti alkavat ”Käsikisalla”, joka on aivan lyhyt ja johon tytöt kutsuvat. Parit asettuvat pitkään riviin, tyttö ja poika aina vastakkain. Vuorotellen tarttuu sitten poika tytön toiseen ja toiseen käteen, nostellen sitä sievästi pari kertaa ylös ja alas ikään kuin tunnustellen, paljon se painaa. Muita temppuja ei ole tässä yksinkertaisessa kisassa, mutta se ei kestäkään kauaa; onhan vain jonkinlaisena johdantona toisiin kisoihin".

Parhaillaan yhtyeessä on 12 ihmistä. On jo vakituisia laulajia, mutta on sellaisiakin, jotka kokeilevat voimiaan laulajina ja lähtevät yhtyeestä pois. On mahdollista käydä harjoittelemassa Petroskoin suomalais-ugrilaisen koulun tiloissa. Karjalan Rahvahan liitto tukee yhtyettä. Ensimmäisen esityksensä se teki Karjalan kansalliskulttuurien keskuksessa. Joka tapauksessa kaikki perustuu innostukseen ja Luojan kiitos, että maailmankaikkeus auttaa sellaisia ihmisiä löytämään tekijöitä, jotka muuttavat hyvät aikomukset teoiksi.

1.jpg
"Kajahuš". Käsikisa. KUVA: NATALJA DENISOVA. 2016.

Yhtyeen jäsenet eivät ole satunnaisia ihmisiä. Melkein kaikki ovat valmistuneet Petroskoin valtionyliopiston Itämerensuomalaisten kielten ja kulttuurin tiedekunnasta. Ja ehkä jokaisesta jäsenestä voisi kirjoittaa kokonaisen jutun.


E. Ostrovskaya ja T. Makarova.«Kajahuš». KUVA: Jakov Simanov. 2016

Ensimmäisen esityksen jälkeen yhtye on saanut kutsuja Karjalan tasavallan erilaisiin tapahtumiin. Esimerkiksi helmikuussa yhtye esiintyy Sortavalassa. Olisi hyvä näyttää kesällä vienankarjalaisia illanistujaisia siinä, missä niitä perinteisesti pidettiinkin. Kylässä. Vuokkiniemi sopisi siihen erinomaisesti.




(с) Karjalan Sanomat/ Keskiviikkona 28. 12. 2016/ Numero 50 (16266)
  • Post a new comment

    Error

    Anonymous comments are disabled in this journal

    default userpic
  • 1 comment